Vài năm trước, đội ngũ chúng tôi từng tư vấn cho một gia đình có con muốn theo học ngành kỹ thuật tại Nhật Bản. Ban đầu cả nhà khá lúng túng, vì chưa biết nên chuẩn bị từ đâu. Trong khi đó, gần như ai xung quanh cũng đang ôn IELTS hay TOEFL. Sau vài buổi trao đổi, chúng tôi gợi ý họ xây một lộ trình bắt đầu từ nền tảng. Con vừa học ngữ pháp cơ bản, vừa luyện chứng chỉ theo từng cấp độ. Nhờ vậy, con có sự chuẩn bị bài bản ngay từ những ngày đầu. Với nhiều gia đình, du học và chứng chỉ quốc tế không chỉ là chuyện của tiếng Anh nữa.

Vì sao ngày càng nhiều bạn chọn du học ngoài khối nói tiếng Anh?

Nhật Bản và Đức đang thu hút rất nhiều học sinh Việt Nam. Lý do nằm ở chất lượng đào tạo và cơ hội việc làm sau tốt nghiệp. Chi phí học tập ở hai nước này thường dễ thở hơn nhiều quốc gia phương Tây. Điều đó khiến lựa chọn này trở nên thực tế hơn với nhiều gia đình.

Gia đình trong câu chuyện trên cũng nghĩ như vậy. Họ không muốn con chạy theo đám đông. Họ muốn con có con đường riêng, khớp với ngành học và mục tiêu nghề nghiệp dài hạn. Khi đã xác định đúng đích đến, việc chọn chứng chỉ nào cần chuẩn bị trở nên rõ ràng hơn. Bạn không cần học tất cả mọi thứ cùng lúc.

Tuy vậy, không ít phụ huynh vẫn chưa biết bắt tay vào việc từ đâu. Theo kinh nghiệm của đội ngũ chúng tôi, khó khăn ban đầu hiếm khi đến từ năng lực học ngôn ngữ của con. Phần lớn đến từ việc thiếu thông tin về lộ trình và các chứng chỉ cần có. Khi nắm được bức tranh tổng thể, mọi việc nhẹ nhàng hơn hẳn.

Các chứng chỉ tiếng Nhật, tiếng Đức phổ biến cho du học sinh

Với tiếng Nhật, hệ thống chứng chỉ năng lực chia theo từng cấp độ là chuẩn mực mà nhiều trường tại Nhật công nhận. Bạn có thể hình dung nó như một chiếc thang. Bậc thấp ứng với năng lực cơ bản. Càng lên cao, yêu cầu về từ vựng, ngữ pháp và khả năng đọc hiểu càng sâu. Mỗi bậc phản ánh một mức năng lực cụ thể, không chỉ là con số trên giấy.

Yêu cầu đầu vào thường khác nhau tùy trường và hệ đào tạo. Có ngành chỉ cần đạt một cấp độ nhất định, nhưng cũng có ngành đòi hỏi cao hơn rõ rệt. Vì vậy, trước khi đăng ký, hãy kiểm tra kỹ yêu cầu của đúng trường và đúng ngành định theo học. Đừng dựa vào thông tin truyền miệng, vì điều kiện có thể thay đổi theo từng năm tuyển sinh.

Với tiếng Đức, khung tham chiếu châu Âu là hệ thống được áp dụng khá rộng. Nhiều trường đại học Đức dùng khung này để đánh giá năng lực ngôn ngữ của ứng viên quốc tế. Các mức được ký hiệu từ A1 đến C2, và mỗi mức mô tả khá rõ khả năng giao tiếp tương ứng. Khi đọc mô tả, bạn sẽ dễ hình dung mình đang đứng ở đâu.

Khi tìm hiểu, bạn sẽ thấy hai hướng đi thường gặp. Chương trình đại học chính quy thường đòi mức năng lực cao hơn. Khóa dự bị tiếng lại có yêu cầu nhẹ hơn, phù hợp để học thêm trước khi vào chương trình chính thức. Lựa chọn nào cũng cần được cân nhắc theo hoàn cảnh cụ thể của con.

  • Đọc kỹ điều kiện đầu vào của đúng chương trình mục tiêu
  • Kiểm tra thời hạn còn hiệu lực của chứng chỉ
  • Hỏi trực tiếp phòng tuyển sinh nếu có điều kiện ngoại lệ

Lộ trình học hợp lý cho người mới bắt đầu

Nguyên tắc đầu tiên là xây nền tảng trước, rồi mới nhắm tới cấp độ mà trường mục tiêu yêu cầu. Hướng đi này cũng giống cách chúng tôi đã tư vấn cho gia đình ở đầu bài. Ngữ pháp và từ vựng cơ bản cần được củng cố thật chắc. Sau khi nền đã vững, việc luyện thi các cấp cao hơn mới thật sự hiệu quả.

Nếu làm ngược lại, học sinh rất dễ rơi vào tình trạng học vẹt. Các em có thể đạt chứng chỉ trên giấy nhưng lúng túng khi giao tiếp thực tế. Đến lúc sang nước ngoài, khoảng cách này thường lộ ra rất nhanh, nhất là trong lớp học và khi sinh hoạt hằng ngày. Đội ngũ chúng tôi từng gặp những bạn điểm rất cao nhưng khó hỏi đường hay trao đổi với giáo viên trong tuần đầu tiên. Đó là bài học đáng nhớ về việc cân bằng giữa điểm số và năng lực thật.

Ngoài giờ học trên lớp, nên tạo thêm cơ hội luyện nghe và nói đều đặn. Một buổi học chỉ là điểm khởi đầu. Phản xạ ngôn ngữ thường hình thành qua việc luyện tập lặp lại mỗi ngày, dù chỉ vài chục phút. Bạn có thể tìm bạn học cùng để trò chuyện, xem các chương trình bằng tiếng đích và ghi chép lại từ mới theo chủ đề.

Với những gia đình cần hỗ trợ thêm ngoài giờ, bạn có thể tham khảo trợ giảng ảo hỗ trợ học sinh ôn bài. Công cụ này giúp con củng cố kiến thức giữa các buổi học, nhất là khi con cần ôn lại ngữ pháp hoặc từ vựng vào buổi tối.

Luyện đề cũng là phần không nên bỏ qua. Làm quen với cấu trúc bài thi giúp con biết mình đang đứng ở đâu và cần cải thiện điểm nào. Nếu muốn tìm hiểu cách các trung tâm trình bày đề mẫu cho học viên dễ theo dõi, bạn có thể đọc thêm bài màn hình LED giảng đường ôn thi giúp đề mẫu rõ nét.

Chọn đúng nơi hỗ trợ và tiếp cận thông tin

Khi đã có lộ trình, bước tiếp theo là chọn nơi học phù hợp. Nên ưu tiên trung tâm có giáo viên giàu kinh nghiệm luyện đúng chứng chỉ mục tiêu, lịch học linh hoạt và cách đánh giá tiến độ minh bạch. Đừng chỉ nhìn vào quảng cáo cam kết điểm số, vì kết quả thực tế còn phụ thuộc vào nỗ lực của chính người học.

Với các trung tâm ngoại ngữ muốn tiếp cận phụ huynh và học viên một cách chuyên nghiệp hơn, một website rõ ràng là điều đáng cân nhắc. Trang web giúp giới thiệu khóa học, lịch khai giảng và cho phép đăng ký tư vấn nhanh. Bạn có thể tham khảo dịch vụ thiết kế web bán hàng để có nền tảng tiếp cận đúng nhóm khách hàng mục tiêu.

Kết luận

Chuẩn bị chứng chỉ tiếng Nhật hay tiếng Đức từ sớm, đi đúng lộ trình, sẽ giúp học sinh có nền tảng vững khi theo đuổi du học ngoài khối nói tiếng Anh. Như câu chuyện gia đình chúng tôi kể ở đầu bài, điều quan trọng nhất là bắt đầu đúng hướng ngay từ đầu.

Trong học ngôn ngữ không có đường tắt. Học gấp rút chỉ để kịp thời hạn chứng chỉ thường thiếu chiều sâu. Ngược lại, kiên trì luyện tập từ những bước đầu tiên sẽ tạo nên nền tảng bền vững, giúp con tự tin hơn cả khi làm hồ sơ lẫn khi bước vào giảng đường.